Mason locasının bir numaralı ismi Remzi Sanver Can Holding Operasyonunda gözaltına alındı
Can Holding Operasyonunda Göz altına alınan Mason locasının önde gelen ismi Remzi Sanver, akademik kariyerinin yanı sıra 2023 yılından bu yana Türkiye’deki en büyük Mason locası olarak bilinen Hür ve Kabul Edilmiş Masonlar Büyük Locası’nın (HKEMBL) Büyük Üstadı ve bir numaralı ismi konumunda bulunuyor.
Can Holding Soruşturmasında Dikkat Çeken Gözaltı: Prof. Dr. Remzi Sanver
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen ve kamuoyunda “Can Holding” soruşturması olarak bilinen operasyonun ikinci dalgasında, gözaltına alınan isimler arasında Türkiye’nin önde gelen akademik ve sosyal figürlerinden Prof. Dr. Remzi Sanver‘in bulunması kamuoyunda geniş yankı uyandırdı. İstanbul merkezli başlatılan ve Mersin, İzmir, Iğdır’ı kapsayan operasyonlarda, 35 şüpheli hakkında gözaltı kararı verilirken, aralarında Sanver’in de olduğu 26 kişi gözaltına alındı.
Mason Locası’nın Bir Numaralı İsmi
Prof. Dr. Remzi Sanver, gözaltına alınanlar arasındaki en dikkat çekici isimlerden biri olarak öne çıkıyor. Sanver, akademik kariyerinin yanı sıra 2023 yılından bu yana Türkiye’deki en büyük Mason locası olarak bilinen Hür ve Kabul Edilmiş Masonlar Büyük Locası’nın (HKEMBL) Büyük Üstadı ve bir numaralı ismi konumunda bulunuyor. Daha önce de 2010-2013 yılları arasında bu görevi yürütmüş olan Sanver, kamuoyunda masonluğu tanıtmasıyla bilinen bir isimdi.
Akademik ve Spor Camiasındaki Rolleri
Akademik camiada uzun yıllar görev yapan Prof. Dr. Remzi Sanver, 2011-2015 yılları arasında İstanbul Bilgi Üniversitesi’nde rektörlük görevini üstlendi. Ayrıca, Fransa Bilimsel Araştırma Milli Merkezi’nde (CNRS) araştırma profesörü olarak da görev yaptığı biliniyor. Sanver’in tanınmışlığı yalnızca akademik çevrelerle sınırlı değil; 2021-2022 döneminde Galatasaray Spor Kulübü’nde Genel Sekreterlik ve Yönetim Kurulu Sözcülüğü görevlerinde de bulunmuştu.
Soruşturmanın Odağı: Mali Faaliyetler
Gözaltıların, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı’nın “Can Holding”e yönelik yürüttüğü ve Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) raporunda yer alan iddialar sonrası gerçekleştiği belirtiliyor. Soruşturma kapsamında, şüphelilerin “örgütsel bir yapı içinde mali faaliyetlere katıldıkları ve maddi destek sağladıkları” öne sürülüyor. Operasyonun, bu yapıların finansal ağının çözülmesi amacıyla düzenlendiği ifade ediliyor.
Can Holding soruşturmasının ilk aşamasında Holding’in kurucusu olduğu iddia edilen Kemal Can tutuklanmış, Turgay Ciner hakkında yakalama kararı çıkarılmış ve Ciner’e ait bazı şirketlere TMSF kayyum atanmıştı. Operasyonun ikinci dalgasında ise Sanver’in yanı sıra Binsat Holding Yönetim Kurulu Başkanları Arafat Bingöl ve Cengiz Bingöl, Can Yayın Holding Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Kenan Tekdağ ile Can Holding sahiplerinin eşleri Betül Can ve Zühal Can gibi isimler de gözaltına alındı.
Yetkililer, soruşturmanın delil analizlerinin ardından yeni gözaltılarla genişleyebileceğini belirtiyor. Prof. Dr. Remzi Sanver’in, Türkiye’deki en büyük Masonik kuruluşun lideri olması nedeniyle soruşturmadaki pozisyonu, hukuki sürecin yanı sıra kamuoyundaki tartışmaların da seyrini etkileyecek gibi görünüyor.
Prof. Dr. Remzi Sanver’in gözaltına alınmasıyla gündeme gelen ve lideri olduğu Hür ve Kabul Edilmiş Masonlar Büyük Locası (HKEMBL), bu gelişmeyle birlikte Masonluk ve Türkiye’deki faaliyetleri hakkında merak edilenleri yeniden kamuoyunun gündemine taşıdı.
Mason Locası Nedir?
Masonluk, kökeni Orta Çağ’daki usta taş yapı ustalarına dayanan, ancak zamanla felsefi ve etik değerleri benimseyen bir kardeşlik ve gelişim kurumudur. Masonluğun temel çalışma birimi ise Loca‘dır.
- Loca (Mahfil): Kelime anlamı itibarıyla bir Mason topluluğunu ifade eder. Masonlar, Masonik çalışmalarını bu locada, yani özel Masonik mekanda (Mabet) yaparlar. “Locasız Mason olmaz” ilkesi, bir Mason’un mutlaka bir Loca’ya bağlı olması gerektiğini belirtir.
- Büyük Loca: Aynı ülkedeki Locaların bir araya gelerek oluşturduğu, ulusal ve egemen bir federatif örgütlenmedir. Büyük Loca, o ülkedeki Masonluğun yasama (Genel Kurul), yürütme (Büyük Görevliler Kurulu) ve yargı (Haysiyet Kurulu) organlarını barındırır ve ülkedeki Masonluk faaliyetlerini yönetir. Büyük Loca’nın başkanı ise Büyük Üstat olarak adlandırılır.
Masonluğun genel kabul görmüş tanımlamasına göre, kurum gizli değil, sadece üyelerine açık bir kuruluştur. Üyelerin kullandığı sembolik işaret ve sözler ise eski zamanlardan kalma geleneksel unsurlardır.
Türkiye’deki Mason Localarının Amacı ve Faaliyetleri
Türkiye’de, Prof. Dr. Remzi Sanver’in lideri olduğu Hür ve Kabul Edilmiş Masonlar Büyük Locası (HKEMBL), en büyük ve köklü Masonik kuruluş olarak biliniyor ve kendisini Türkiye Büyük Locası olarak da adlandırıyor. Ayrıca Özgür Masonlar Büyük Locası gibi farklı Masonik akımları temsil eden kuruluşlar da mevcuttur.
Temel Amaç ve İlkeler:
HKEMBL’nin resmi yayınlarına göre, Masonluğun temel amaçları ve benimsediği ilkeler şunlardır:
- Hakikatın Araştırılması: Çalışmalarını hakikatin araştırılması yolunda yoğunlaştırmak.
- Kardeşlik ve Hoşgörü: Bütün insanlar arasında sevgi, hoşgörü ve kardeşliğin hüküm sürmesini hedeflemek.
- Bireysel Gelişim: Her Masonun kendini geliştirebileceği ideal bir ortam yaratmak. Masonun amacı, her bakımdan gelişmiş, ülküsel bir insan olmaktır.
- Hürriyet ve Adalet: İnsanlığın hürriyet, barış, adalet ve huzur içinde gelişmesini amaçlamak.
- Temel Prensipler: İnsanın temel hak ve özgürlüklerine saygıyı, hak ve vazife eşitliğini, bilime saygıyı temel ilkeler olarak benimsemek.
- Vatana Sadakat: Üyelerinin, birer vatandaş olarak ülkesinin yasalarına uymasını ve vatanına sadakat ve şerefle hizmet etmesini zorunlu tutmak.
Faaliyet Alanları:
Masonluk, çalışmalarını öncelikli olarak içe dönük olarak, yani Loca çatısı altında yürütür. Loca toplantılarında “manevi bir Ülkü Mabedi” inşası sembolizmi üzerinden felsefi ve etik çalışmalar yapılır.
- Çalışmaların Niteliği: Localar, üyelerin düşünsel birikim kazanmasını hedefleyen, bireysel gelişime odaklı bir öğretidir. Toplantılarda din ve politika tartışmaları kesinlikle yapılmaz.
- Toplumsal Etki: Masonluk kurumu sosyal ortamın güncel sorunlarıyla doğrudan ilgilenmez. Topluma yönelik etkinliklerde bulunulması, Masonların bireysel girişimlerine bırakılmıştır. Her Mason, Masonluktan edindiği birikimi, bulunduğu sosyal ortamda bireysel eylemleriyle yansıtır.
- Derece Sistemi: Masonlukta Çırak, Kalfa ve Üstat olmak üzere üç temel derece bulunur. Adaylar, törenle Çırak olarak başlar ve ilerleyen süreçte Masonik çalışmalarla diğer derecelere yükselirler.
Türkiye’deki Masonluk, tarihi süreçte çeşitli baskılar ve ayrılıklar yaşamış olsa da, günümüzde de bu temel ilkeler ve yapısal çerçeve içinde faaliyetlerine devam etmektedir. Ancak kurumun “gizli değil, sadece üyelere açık” olma prensibi, kamuoyundaki spekülasyon ve merakın her zaman canlı kalmasına neden olmaktadır.
Masonluk, genellikle sanıldığı gibi tek bir dünya merkezi veya küresel bir yönetim organı tarafından yönetilen uluslararası bir kuruluş değildir. Bu konudaki en yaygın yanlış kanı, Masonluğun tek bir merkezden idare edildiği varsayımıdır.
Temel Yapı:
- Bağımsız Büyük Localar: Masonluk, temel ilkeleri evrensel olsa da, her ülkede o ülkenin yasalarına göre örgütlenmiş ulusal ve egemen bir kuruluştur. Her ülkedeki Masonluk faaliyetleri, o ülkenin kendi Büyük Locası tarafından yönetilir.
- Merkezsiz Yönetim: Dünya üzerindeki tüm Masonlar herhangi bir merkezi otorite tarafından yönetilmezler. Uluslararası hukuktaki bağımsız devletler gibi, Büyük Localar birbirleriyle eşit ve aynı haklara sahiptir. Türkiye’deki Hür ve Kabul Edilmiş Masonlar Büyük Locası (HKEMBL) da, içeride veya dışarıda hiçbir Masonik kuruluşa bağlı olmayan bağımsız bir kuruluştur.
Mason Locası Köken ve İlişkiler:
- Modern Masonluğun Kökeni : Modern Masonluğun kurumsal olarak ortaya çıkışı genellikle 1717’de kurulan İngiltere Birleşik Büyük Locası (United Grand Lodge of England – UGLE)‘a dayandırılır. Bu Loca, dünya genelinde birçok Büyük Loca tarafından “düzenli” (regular) Masonluğun ana kaynağı olarak kabul edilir ve uluslararası tanınma konusunda önemli bir referans noktasıdır. Örneğin, Türkiye’deki HKEMBL de uluslararası anlamda “İngiliz Masonluğu” çizgisindedir ve UGLE tarafından tanınır. Ancak bu tanınma, bir yönetimsel bağlılık anlamına gelmez.
- Uluslararası Etkileşim: Farklı ülkelerin Büyük Locaları arasında karşılıklı tanıma ve ziyaret esasına dayalı kardeşlik ilişkileri mevcuttur. Ancak bu ilişkiler bir hiyerarşi veya yönetim zinciri oluşturmaz.
Sonuç olarak, Masonluğun dünya çapında siyasi veya yönetsel bir merkezi yoktur. Kurum, evrensel ilkeler temelinde, her ülkenin kendi bağımsız Büyük Locası tarafından ulusal olarak yönetilir.
